เหล่านั้น ในภูมินั้น ไม่เคยเกิดขึ้นแล้วก็หาไม่อกุศลธรรมของสัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คืออสัญญสัตว์ จักไม่ดับไป และกุศลธรรมก็ไม่เคยเกิดขึ้นแล้ว

[๓๗๖] กุศลธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด ไม่เคยเกิดขึ้นแล้วอัพยากตธรรมของ สัตว์นั้น ในภูมินั้น จักไม่ดับไปหรือ

จักดับไป

หรือว่า อัพยากตธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด จักไม่ดับไปกุศลธรรมของสัตว์นั้น ในภูมินั้น ไม่เคยเกิดขึ้นแล้ว

เคยเกิดขึ้นแล้ว

[๓๗๗] อกุศลธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด ไม่เคยเกิดขึ้นแล้วอัพยากตธรรม ของสัตว์นั้น ในภูมินั้น จักไม่ดับไปหรือ

จักดับไป

หรือว่า อัพยากตธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด จักไม่ดับไปอกุศลธรรมของสัตว์นั้น ในภูมินั้น ไม่เคยเกิดขึ้นแล้ว

เคยเกิดขึ้นแล้ว

อุปปาทนิโรธวาร จบ

ปวัตติวาร จบ

ภาวนาวาร

[๓๗๘] บุคคลใดเจริญกุศลธรรม บุคคลนั้นละอกุศลธรรมหรือ

ถูกแล้ว

หรือว่า บุคคลใดละอกุศลธรรม บุคคลนั้นเจริญกุศลธรรม

ถูกแล้ว

บุคคลใดไม่เจริญกุศลธรรม บุคคลนั้นไม่ละอกุศลธรรมหรือ

ถูกแล้ว

หรือว่า บุคคลใดไม่ละอกุศลธรรม บุคคลนั้นไม่เจริญกุศลธรรม

ถูกแล้ว ฯลฯ

ภาวนาวาร จบ

ธรรมยมก จบ